Bugun...
SON DAKİKA


Ebru Emre

facebook-paylas
Tarihe Geçen Bu Sözün Hikayesi
Tarih: 30-10-2020 09:21:00 Güncelleme: 30-10-2020 09:21:00


Efendiler Yarın Cumhuriyeti İlan Ediyoruz! 

Bir milletin, bir ülkenin bir coğrafyanın hatta tüm Dünya’nın kaderini değiştiren, pek çok ulusun örnek aldığı lider Atamız Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ü hasretle, minnetle ve rahmetle anıyoruz. 
Bilinmeli ki bu vatanın asil milleti bizler; Vatanımızı, Ay Yıldızlı Şanlı Bayrağımızı, canımızdan çok sevmiş, fikri hür, vicdanı hür, irfanı hür bir milletiz.
28 Ekim 1923 günü Çankaya Köşkü'nde gerçekleşen ve tarihe geçen sözdür;
 "Efendiler, yarın Cumhuriyeti ilan edeceğiz." 

Bir de Nutuk'tan okuyalım tarihe geçen bu sözün nasıl olduğunu.
28 Ekim 1923 akşamı Gazi Mustafa Kemal, bütün kabineyi Çankaya Köşkü'nde toplanmak üzere çağırdı.
Bu toplantıda başvekil Fethi Okyar'ın istifası karara bağlandı. O akşam Latife Hanım da misafirleri ağırlamak üzere çalışıyordu. Yemekler hazırlanıyordu. Mustafa Kemal arkadaşlarına, yemekten sonra anayasanın bazı maddeleri üzerinde çalışacağını bildirmiş, yeni başkan adayı olduğu söylenen İsmet Paşa'yı da bu çalışmaya davet etmişti. 
Sofrada seçim heyecanı vardı, herkes birbirine bakıyor bir şeyler anlatıyordu. Mustafa Kemal tam o anda hafifçe tabağına vurdu: "Beyler!" dedi. O da heyecanlıydı, kaşları çatılmış, ama gözlerinde güleç bir ifade ile arkadaşlarına bakıyordu.

"Efendiler, yarın Cumhuriyet'i ilân edeceğiz!"
Yemek salonu bir an sessizleşti. "Efendiler, Yarın Cumhuriyet'i İlân Edeceğiz!" Gazi Mustafa Kemal herkesin yüzüne bakarak durumu kontrol ediyordu. Sofradakiler hem o anın heyecanı hem de Gazi'nin kararlığı neticesinde kalakalmıştı. Daha sonra büyük bir sevinç yaşandı. Mustafa Kemal uygun bir süre bekledikten sonra açıklamasına devam etti: "Türkiye Devleti'nin hükümet şekli Cumhuriyet'tir. Bunu Anayasa'mıza yarınki Meclis toplantısında koyduracağız. Hazırlıklarımızı bir kez daha gözden geçirmemiz lazım." İsmet Paşa ve Mustafa Kemal sabah ezanına kadar çalışmalarını sürdürdü. İsmet Paşa da Çankaya Köşkü'nde istirahat etti.

1919'da Atatürk'ün Samsun'a çıkmasıyla alevlenen bu süreç yurdun dört bir yanına yayılmıştı. Bütün vatan bağımsızlığı için canla başla mücadele ediyordu.
“ ...Gece olmuştu Çankaya'ya gitmek üzere Meclis binasından ayrılırken, koridorlarda beni beklemekte olan Kemâlettin Sami ve Hâlit Paşa'lara rastladım. Ali Fuat Paşa Ankara'dan hareket ederken bunların Ankara'ya geldiklerini o günkü gazetede "Bir uğurlama ve bir karşılama" başlığı altında okumuştum. Daha kendileriyle görüşmemiştim. Benimle konuşmak üzere geç vakte kadar orada beklediklerini anlayınca, akşam yemeğine gelmelerini, Millî Savunma Bakanı Kâzım Paşa vasıtasıyla kendilerine bildirdim. İsmet Paşa ile Kâzım Paşa'ya ve Fethi Bey'e de Çankaya'ya benimle birlikte gelmelerini söyledim. 

Çankaya'ya gittiğim zaman, orada, beni görmek üzere gelmiş bulunan Rize Milletvekili Fuat Bey,  Afyonkarahisar Milletvekili Ruşen Eşref Bey'lerle karşılaştım. Onları da yemeğe alıkoydum. Yemek sırasında: "Efendiler yarın Cumhuriyet ilân edeceğiz" dedim. Orada bulunan arkadaşlar, derhal düşünceme katıldılar. Yemeği bıraktık. O dakikadan itibaren, nasıl hareket edileceği konusunda kısa bir program yaparak arkadaşları görevlendirdim.
Efendiler, görüyorsunuz ki, Cumhuriyet ilânına karar vermek için Ankara'da bulunan bütün arkadaşlarımı davet ederek onlarla görüşüp tartışmaya asla lüzum ve ihtiyaç görmedim. ”
Peki Neden 29 Ekim?
1925 yılında Cumhuriyet Bayramı kutlamaları sırasında Çankaya köşkünde misafir olan Fahrettin Altay Paşa, Atatürk'e 'Cumhuriyetimizin ilanının 29 Ekim gecesine gelmesi acaba bir tesadüf müdür? Üç gün evvel, beş gün sonra da olabilirdi' diye soruyor. Atatürk de Mondros Mütarekesi'ne gönderme yaparak, 'Bundan tam 4 yıl 364 gün sonra Cumhuriyeti ilan ettik. Bir gün daha olsa 5 yıl olacaktı. 5 yıl süren bir esaretin altında olmayı kabul edemezdik. Mondros 30 Ekim'dir, Cumhuriyet 29 Ekim. Batılı devletlere sizden bir gün öndeyiz. Artık biz sizi tanımayacağız, siz bizi tanıyacaksınız diyerek 29 Ekim’de Cumhuriyeti ilan etti. İşte bu mazlum bir milletin ahıdır. Tarihten silinmek istenen bir milletin cevabıdır.' diye cevaplıyor.
Türkiye Cumhuriyeti’nin Kurucusu Atamız, Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşlarını, şehitlerimizi, gazilerimizi, bugüne kadar vatan uğrunda çalışan, emek vermiş herkesi selamlıyor ve saygıyla anıyoruz!
Demokrasi için,
İnsan onuruna yakışan bir yaşam için,
Egemenliğin kayıtsız şartsız milletin olması için,
CUMHURİYET
29 Ekim Cumhuriyet Bayramımız Kutlu Olsun!

 





YAZARIN DİĞER YAZILARI

Sizce kısıtlamalar kaldırılmalı mı?


GAZETEMİZ

YAZARLAR
HAVA DURUMU
nöbetçi eczaneler
HABER ARŞİVİ
ÇOK OKUNAN HABERLER
GÜNLÜK BURÇ
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Galatasaray 26 18 5 3 52 19 57 +33
2 Beşiktaş 25 17 5 3 56 26 54 +30
3 Fenerbahçe 26 17 6 3 48 27 54 +21
4 Trabzonspor 26 14 6 6 32 25 48 +7
5 Hatayspor 26 13 7 6 46 31 45 +15
6 Alanyaspor 26 12 8 6 40 26 42 +14
7 Gaziantep FK 26 10 6 10 37 29 40 +8
8 Fatih Karagümrük 26 11 8 7 41 34 40 +7
9 Göztepe 26 9 9 8 36 31 35 +5
10 Antalyaspor 26 7 6 13 24 29 34 -5
11 Sivasspor 25 7 7 11 28 29 32 -1
12 Konyaspor 25 8 10 7 32 30 31 +2
13 Yeni Malatyaspor 26 7 9 10 33 35 31 -2
14 Kasımpaşa 26 8 13 5 29 41 29 -12
15 Çaykur Rizespor 26 6 10 10 30 42 28 -12
16 Kayserispor 25 6 12 7 17 30 25 -13
17 Başakşehir FK 26 6 13 7 28 44 25 -16
18 BB Erzurumspor 26 6 13 7 24 41 25 -17
19 Denizlispor 26 5 15 6 23 46 21 -23
20 Gençlerbirliği 25 5 14 6 21 46 21 -25
21 MKE Ankaragücü 25 5 15 5 28 44 20 -16
Takım O G M B A Y P AV
1 Giresunspor 24 16 3 5 39 16 53 +23
2 Samsunspor 24 14 2 8 42 22 50 +20
3 İstanbulspor 24 14 6 4 48 26 46 +22
4 Altınordu 24 13 6 5 36 30 44 +6
5 Adana Demirspor 24 12 6 6 40 23 42 +17
6 Altay 24 13 9 2 41 29 41 +12
7 Tuzlaspor 24 12 7 5 34 30 41 +4
8 Ankara Keçiörengücü 24 11 7 6 31 17 39 +14
9 Bursaspor 24 10 10 4 38 38 34 0
10 Bandırmaspor 24 9 11 4 28 29 31 -1
11 Ümraniyespor 24 8 9 7 27 32 31 -5
12 Adanaspor 24 7 12 5 34 36 26 -2
13 Boluspor 24 7 12 5 24 27 26 -3
14 Menemenspor 24 6 10 8 28 40 26 -12
15 Balıkesirspor 24 6 11 7 25 34 25 -9
16 Akhisarspor 24 5 15 4 22 42 19 -20
17 Ankaraspor 24 3 15 6 15 39 15 -24
18 Eskişehirspor 24 1 16 7 15 57 7 -42
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 25 18 2 5 57 18 59 +39
2 Van Spor 25 14 6 5 40 23 47 +17
3 Bodrumspor 25 13 6 6 56 34 45 +22
4 Sakaryaspor 25 12 4 9 41 26 45 +15
5 Kırşehir Belediyespor 25 12 6 7 33 19 43 +14
6 Turgutluspor 25 14 10 1 34 38 43 -4
7 Serik Belediyespor 25 10 6 9 40 32 39 +8
8 Kırklarelispor 25 9 5 11 29 21 38 +8
9 Etimesgut Belediyespor 25 10 8 7 33 25 37 +8
10 Tarsus İdman Yurdu 25 10 9 6 36 32 36 +4
11 Pendikspor 25 11 12 2 44 31 35 +13
12 Pazarspor 25 10 11 4 37 39 34 -2
13 Sivas Belediyespor 25 8 8 9 39 32 33 +7
14 Karacabey Belediyespor 25 9 10 6 31 30 33 +1
15 1922 Konyaspor 25 7 13 5 31 33 26 -2
16 Bayburt Özel İdare Spor 25 8 15 2 29 43 26 -14
17 Kastamonuspor 25 6 13 6 22 37 24 -15
18 Mamak FK 25 6 14 5 24 63 23 -39
19 Elazığspor 25 7 15 3 32 51 21 -19
20 Kardemir Karabükspor 25 1 22 2 10 71 2 -61
Takım O G M B A Y P AV
1 Diyarbekirspor 20 13 2 5 26 12 44 +14
2 1928 Bucaspor 20 12 2 6 38 14 42 +24
3 Yeşilyurt Belediyespor 20 13 5 2 32 13 41 +19
4 Arnavutköy Belediye 20 10 5 5 30 19 35 +11
5 Ofspor 20 9 5 6 27 24 33 +3
6 Belediye Derincespor 19 7 4 8 29 17 29 +12
7 Artvin Hopaspor 20 7 8 5 26 33 26 -7
8 Edirnespor 20 6 7 7 23 24 25 -1
9 Fatsa Belediyespor 19 6 7 6 15 19 24 -4
10 Kızılcabölükspor 20 5 8 7 19 24 22 -5
11 Payasspor 20 5 9 6 23 28 21 -5
12 Nevşehir Belediyespor 20 5 10 5 19 20 20 -1
13 Antalya Kemerspor 20 5 10 5 18 33 20 -15
14 1877 Alemdağspor 19 5 10 4 23 34 19 -11
15 Çankaya FK 19 5 11 3 13 29 18 -16
16 Manisaspor 20 1 11 8 14 32 11 -18
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 02/03/2021 Gaziantep FK vs Gençlerbirliği
 02/03/2021 Yeni Malatyaspor vs Beşiktaş
 03/03/2021 BB Erzurumspor vs Fatih Karagümrük
 03/03/2021 Başakşehir FK vs Konyaspor
 03/03/2021 Sivasspor vs Hatayspor
 03/03/2021 Kayserispor vs Çaykur Rizespor
 03/03/2021 MKE Ankaragücü vs Galatasaray
 04/03/2021 Alanyaspor vs Göztepe
 04/03/2021 Kasımpaşa vs Trabzonspor
 04/03/2021 Fenerbahçe vs Antalyaspor
 04/03/2021 Fenerbahçe - Antalyaspor Antalyaspor ligdeki son 11 maçında hiç kaybetmedi  Antalyaspor yenilmez
 06/03/2021 Denizlispor - Yeni Malatyaspor Yeni Malatyaspor ligdeki son 7 maçında hiç kazanamadı  Denizlispor yenilmez
 06/03/2021 Beşiktaş - Gaziantep FK Gaziantep FK ligde deplasmandaki son 6 maçında hiç kazanamadı  Beşiktaş yenilmez
 07/03/2021 Fatih Karagümrük - MKE Ankaragücü MKE Ankaragücü ligdeki son 6 maçında hiç kazanamadı  Fatih Karagümrük yenilmez
 07/03/2021 Gençlerbirliği - Başakşehir FK Başakşehir FK ligdeki son 9 maçında hiç kazanamadı  Gençlerbirliği yenilmez
 07/03/2021 Gençlerbirliği - Başakşehir FK Gençlerbirliği ligdeki son 9 maçında hiç kazanamadı  Başakşehir FK yenilmez
 07/03/2021 Galatasaray - Sivasspor Galatasaray ligde evindeki son 10 maçında hiç kaybetmedi  Galatasaray yenilmez
 08/03/2021 Trabzonspor - Alanyaspor Alanyaspor ligde deplasmandaki son 9 maçında hiç kazanamadı  Trabzonspor yenilmez
 08/03/2021 Antalyaspor - Kasımpaşa Antalyaspor ligdeki son 11 maçında hiç kaybetmedi  Antalyaspor yenilmez
 08/03/2021 Konyaspor - Fenerbahçe Fenerbahçe ligde deplasmandaki son 6 maçında hiç kaybetmedi  Fenerbahçe yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 05/03/2021 İstanbulspor vs Ankara Keçiörengücü
 06/03/2021 Bandırmaspor vs Altınordu
 06/03/2021 Ankaraspor vs Menemenspor
 06/03/2021 Samsunspor vs Adana Demirspor
 07/03/2021 Ümraniyespor vs Giresunspor
 07/03/2021 Akhisarspor vs Eskişehirspor
 07/03/2021 Boluspor vs Bursaspor
 07/03/2021 Altay vs Tuzlaspor
 08/03/2021 Adanaspor vs Balıkesirspor
 08/03/2021 Adanaspor - Balıkesirspor Balıkesirspor ligde deplasmandaki son 7 maçında hiç kazanamadı  Adanaspor yenilmez
 08/03/2021 Adanaspor - Balıkesirspor Adanaspor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı  Balıkesirspor yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 04/03/2021 Bayburt Özel İdare Spor vs Kastamonuspor
 04/03/2021 Bodrumspor vs Van Spor
 04/03/2021 Elazığspor vs 1922 Konyaspor
 04/03/2021 Karacabey Belediyespor vs Pazarspor
 04/03/2021 Kardemir Karabükspor vs Turgutluspor
 04/03/2021 Kırşehir Belediyespor vs Kırklarelispor
 04/03/2021 Mamak FK vs Tarsus İdman Yurdu
 04/03/2021 Pendikspor vs Eyüpspor
 04/03/2021 Serik Belediyespor vs Etimesgut Belediyespor
 04/03/2021 Sivas Belediyespor vs Sakaryaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 03/03/2021 1928 Bucaspor vs Payasspor
 03/03/2021 Artvin Hopaspor vs Arnavutköy Belediye
 03/03/2021 Çankaya FK vs Antalya Kemerspor
 03/03/2021 Fatsa Belediyespor vs Edirnespor
 03/03/2021 Kızılcabölükspor vs Diyarbekirspor
 03/03/2021 Nevşehir Belediyespor vs Belediye Derincespor
 03/03/2021 Yeşilyurt Belediyespor vs Ofspor
 03/03/2021 1877 Alemdağspor vs Manisaspor
 03/03/2021 1877 Alemdağspor - Manisaspor 1877 Alemdağspor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı  Manisaspor yenilmez
 03/03/2021 Kızılcabölükspor - Diyarbekirspor Kızılcabölükspor ligde evindeki son 8 maçında hiç kazanamadı  Diyarbekirspor yenilmez
 03/03/2021 Artvin Hopaspor - Arnavutköy Belediye Artvin Hopaspor ligdeki son 6 maçında hiç kaybetmedi  Artvin Hopaspor yenilmez
 03/03/2021 Çankaya FK - Antalya Kemerspor Çankaya FK ligde evindeki son 6 maçını kaybetti  Antalya Kemerspor kazanır
 07/03/2021 Çankaya FK - Fatsa Belediyespor Çankaya FK ligde evindeki son 6 maçını kaybetti  Fatsa Belediyespor kazanır
 07/03/2021 1877 Alemdağspor - Belediye Derincespor 1877 Alemdağspor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı  Belediye Derincespor yenilmez
 07/03/2021 Çankaya FK - Fatsa Belediyespor Fatsa Belediyespor ligdeki son 8 maçında hiç kazanamadı  Çankaya FK yenilmez
SON YORUMLANANLAR
NAMAZ VAKİTLERİ
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter
YUKARI