Bugun...
SON DAKİKA


Rıdvan Karluk

facebook-paylas
Türkiye Hukukun Üstünlüğü Endeksi’nde Sınıfta Kaldı
Tarih: 27-06-2021 19:24:00 Güncelleme: 27-06-2021 19:24:00


The World Justice Project, (WJP) her yıl Hukukun Üstünlüğü Endeksi’ni yayınlamaktadır. 128 ülkenin sekiz ayrı başlıkta değerlendirildiği 2020 yılı endeksinde herkesin hukuk karşısında hesap verebilir ilkesi ile yasaların açık, anlaşılır olması ve temel hakları koruması  ilkeleri  vardır.   WJP; yasaların çıkartılması, yönetimi ve uygulanması süreçlerinin erişilebilir, adil ve etkili olması gerektiğini vurgularken, adaletin yetkin, etik, bağımsız ve tarafsız kimseler tarafından sağlanması gerektiğine  önem vermektedir. 

Dünya Bankası Uluslararası Yönetim Göstergeleri, hukukun üstünlüğünü şöyle  tanımlar: "Hukukun üstünlüğü, toplumun kurallarının bir uzantısıdır ve polis ve mahkemelerin güç kullanımı için toplumda yapılmış bir sözleşmedir.” Bir devletin, hukukun üstünlüğünü benimsemesi durumunda  yönetimine “nomocracy” ismi verilebilir. 
Yunancada  “nomos” (yasa)  kelimesi hukuk,  “kratos” kelimesi ise güç anlamına gelir. Kelime, hukukun gücü veya güncel haliyle hukukun üstünlüğü anlamındadır. Diğer bir deyişle yöneticiyi  yasanın üstünde gören diktatörlükler ya da teokratik sistemlerin aksine,  yasalar ve vatandaşlık hakları üzerine kurulmuş olan bir yönetimdir. Nomokraside  son otorite (egemenlik )  yasada vardır. Hukukun üstünlüğüne dayanan bir yönetim biçimidir. 
Endekste yer alan ülkeler, 0 ile 1 puan aralığında değerlendirilirken puan 1’e yaklaştıkça söz konusu ülkenin hukukun üstünlüğü ilkesine olan bağlılığı da artar. 2020 yılı raporunda endekste kullanılan veri seti, 130 bin hane halkı araştırmasına ve dünya genelinde 4 bini aşkın uzmanla gerçekleştirilen anketlere dayanmıştır.
Endeksin amacı, ülkelerin hukuk alanındaki güçlü ve zayıf noktalarını göstererek hukukun üstünlüğü ilkesinin gelişmesine öncülük etmektir. Endeksin hedef kitlesi; politika yapıcılardan akademisyenlere, vatandaşlardan hukukçulara kadar geniş  kapsamdadır. Ülkelerin hukukun üstünlüğü ilkesine bağlılığını ölçmede kriter olarak alınan 8 ana başlık şunlardır: 
Hükümet Yetkilerinin Kısıtlanması, 
Yolsuzlukların Önlenmesi, 
Yönetimde  Saydamlık, 
Temel Haklar,  
Düzen ve Güvenlik, 
İdari Yaptırımlar, 
Adil Hukuk, 
Cezai Adalettir.
2020 yılında dünyanın her bölgesinde endeks puanlarında düşüşler  yaşanmış, çoğu ülke genel hukuk performansında ya geriye gitmiş ya da aynı kalmıştır. WJP, hukukun üstünlüğüne bağlılığı azalan ülkelerin iyileşme gösteren ülkelerden daha fazla olduğunu belirtirken gerileme yaşayan ülkelerin bir önceki yıl da benzer bir durumda olduğunu  açıklamıştır. 
2020 yılında en iyi gelişmeyi Etiyopya ve Malezya gösterirken en ciddi düşüş Kamerun ve İran’da yaşanmıştır. 2020 yılı sıralamasında  Danimarka, Norveç ve Finlandiya başı çekerken geçtiğimiz yıl olduğu gibi bu üç ülkeyi İsveç, Hollanda ve Almanya izlemiştir.
2020 yılında en iyi gelişmeyi Etiyopya ve Malezya gösterirken en ciddi düşüş Kamerun ve İran’da yaşanmıştır. 

 

2020 yılında son sıraları paylaşan ülkeler  Kongo, Kamboçya ve Venezuela’dır. Bu ülkelerin yanı sıra sıralamada en geride bulunan diğer ülkeler, aynı puanı alan Afganistan, Moritanya, Kamerun ve  Mısır’dır. (0.36)

 

2020 Yılı Endeksinde 3 sıra yükselen Türkiye, 2020 yılında 128 ülke içinde 107. sıraya gelmiş, en düşük puanı “Hükümet Yetkilerinin Kısıtlanması” başlığında  almıştır. Endekste Türkiye, Meksika ve Mali gibi ülkelerin gerisinde kalmış,  Nijerya, (108)  İran (109) ve Angola  (110) ile aynı puanı   (0.43) paylaşmıştır. Son üç sırada Kongo (126-0,34), Kamboçya (127-0,33) ve Venezüella (128-0,27) yer almıştır.

Türkiye’nin de içinde yer aldığı “Doğu Avrupa ve Orta Asya” bölgesinde bulunan 14 ülke arasında Özbekistan ve Rusya’nın hemen ardından son sırada,  “Kendi Gelir Grubu”ndaki 42 ülke arasında hukukun üstünlüğüne bağlılıkta Meksika’nın hemen ardında 41. sıradadır. 
Türkiye’nin en kötü olduğu iki başlık, 128 ülke arasında 124. sırada geldiği “Hükümet Yetkilerinin Kısıtlanması” ve 123. sırada yer aldığı “Temel Haklar” başlıkları olurken en iyi sıralaması 128 ülke arasında 60. sırada yer aldığı “Yolsuzlukların Önlenmesi” başlığındadır. Bu sonuç son gelişmelerin ışığında değerlendirildiğinde bana göre sürpriz olmuştur. 
Rusya bir önceki araştırmaya göre dört basamak düşüşle 128 ülke içinde 94’üncülüğe gerilerken, Türkiye ancak üç basamak yükselerek 107’nci sıraya  gelebilmiştir. Putin’in Rusya’sı bile Türkiye’nin önündedir. İlk 10 ülke arasında 7 ülke Avrupa Birliği üyesidir. Asyalı ve Afrikalı mültecilerin neden AB ülkelerine gitmek için canlarını bile feda etmekten çekinmediklerinin sebebi böylece açıklanmış olmaktadır.
Türkiye’de maalesef  yasalardan, kurumlardan normlardan ve bunlara sıkı sıkı bağlı kamudan oluşan sağlam bir sistem yoktur.  Bu sistemin dört evrensel kuralı vardır: Hesap verme, adil yasalar, açık yönetim, erişilebilir ve tarafsız anlaşmazlık çözümü. Bunlar sağlanmadığı sürece bizler daha çok Peker videoları izleriz, “adalet mülkün temelidir” deriz ama  gerçekten adalet Türkiye’de  mülküm temeli mi diye de sorarız.  

 





YAZARIN DİĞER YAZILARI

Eskişehirspor bu sezon başarılı olur mu?


GAZETEMİZ

YAZARLAR
HAVA DURUMU
nöbetçi eczaneler
HABER ARŞİVİ
ÇOK OKUNAN HABERLER
GÜNLÜK BURÇ
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Beşiktaş 5 4 0 1 10 2 13 +8
2 Trabzonspor 5 4 0 1 11 4 13 +7
3 Konyaspor 5 3 0 2 7 3 11 +4
4 Fatih Karagümrük 5 3 1 1 11 6 10 +5
5 Fenerbahçe 4 3 0 1 6 1 10 +5
6 Altay 5 3 2 0 10 7 9 +3
7 Alanyaspor 5 3 2 0 4 9 9 -5
8 Galatasaray 5 2 1 2 8 6 8 +2
9 Hatayspor 4 2 1 1 9 3 7 +6
10 Kayserispor 4 2 1 1 4 4 7 0
11 Yeni Malatyaspor 5 2 3 0 7 12 6 -5
12 Göztepe 5 1 2 2 6 7 5 -1
13 Gaziantep FK 5 1 2 2 5 6 5 -1
14 Kasımpaşa 5 1 2 2 5 6 5 -1
15 Adana Demirspor 5 1 2 2 5 8 5 -3
16 Antalyaspor 5 1 3 1 6 10 4 -4
17 Sivasspor 5 0 2 3 5 7 3 -2
18 Giresunspor 5 0 4 1 0 6 1 -6
19 Çaykur Rizespor 5 0 4 1 3 11 1 -8
20 Başakşehir FK 4 0 4 0 2 6 0 -4
Takım O G M B A Y P AV
1 Ümraniyespor 5 5 0 0 13 0 15 +13
2 Eyüpspor 6 4 2 0 10 7 12 +3
3 BB Erzurumspor 6 4 2 0 5 5 12 0
4 MKE Ankaragücü 5 3 0 2 7 1 11 +6
5 Tuzlaspor 5 3 0 2 8 3 11 +5
6 Bandırmaspor 6 3 3 0 7 6 9 +1
7 Manisa FK 6 3 3 0 9 9 9 0
8 Samsunspor 5 2 2 1 8 8 7 0
9 Kocaelispor 5 2 2 1 4 6 7 -2
10 Boluspor 4 2 2 0 6 4 6 +2
11 Denizlispor 5 2 3 0 4 6 6 -2
12 Menemenspor 5 2 3 0 6 11 6 -5
13 Adanaspor 5 1 2 2 7 7 5 0
14 Bursaspor 6 1 3 2 7 8 5 -1
15 Gençlerbirliği 6 1 3 2 7 13 5 -6
16 Keçiörengücü 5 1 3 1 4 8 4 -4
17 Altınordu 5 1 3 1 6 11 4 -5
18 İstanbulspor 4 1 3 0 6 7 3 -1
19 Balıkesirspor 4 1 3 0 3 7 3 -4
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 38 28 2 8 82 25 92 +57
2 Sakaryaspor 38 21 5 12 74 35 75 +39
3 Kırşehir Belediyespor 38 21 8 9 57 32 72 +25
4 Kırklarelispor 38 19 6 13 60 32 70 +28
5 Van Spor 38 21 11 6 59 35 69 +24
6 Bodrumspor 38 18 11 9 80 48 63 +32
7 Etimesgut Belediyespor 38 18 13 7 63 36 61 +27
8 Karacabey Belediyespor 38 15 12 11 52 41 56 +11
9 Turgutluspor 38 16 16 6 44 56 54 -12
10 Serik Belediyespor 38 13 11 14 51 48 53 +3
11 Pendikspor 38 15 16 7 66 53 52 +13
12 Pazarspor 38 15 18 5 60 64 50 -4
13 Tarsus İdman Yurdu 38 13 15 10 56 55 49 +1
14 Bayburt Özel İdare Spor 38 14 18 6 52 61 48 -9
15 Sivas Belediyespor 38 11 14 13 63 58 46 +5
16 1922 Konyaspor 38 11 18 9 47 49 42 -2
17 Kastamonuspor 38 8 18 12 31 58 36 -27
18 Elazığspor 38 10 22 6 61 90 33 -29
19 Mamak FK 38 6 26 6 32 121 24 -89
20 Kardemir Karabükspor 38 1 34 3 16 109 3 -93
Takım O G M B A Y P AV
1 Diyarbekirspor 30 20 2 8 43 18 68 +25
2 1928 Bucaspor 30 20 3 7 58 18 67 +40
3 Yeşilyurt Belediyespor 30 17 8 5 50 27 56 +23
4 Ofspor 30 14 5 11 43 31 53 +12
5 Arnavutköy Belediye 30 13 8 9 40 29 48 +11
6 Edirnespor 30 12 9 9 34 31 45 +3
7 Belediye Derincespor 29 10 9 10 38 29 40 +9
8 Artvin Hopaspor 30 10 11 9 41 44 39 -3
9 Fatsa Belediyespor 30 10 12 8 22 31 38 -9
10 Kızılcabölükspor 30 9 11 10 34 33 37 +1
11 Nevşehir Belediyespor 30 9 14 7 31 31 34 0
12 Çankaya FK 30 10 16 4 28 48 34 -20
13 1877 Alemdağspor 30 9 15 6 37 48 33 -11
14 Antalya Kemerspor 30 7 17 6 27 50 27 -23
15 Payasspor 29 5 16 8 29 53 23 -24
16 Manisaspor 30 1 20 9 22 56 12 -34
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/09/2021 Başakşehir FK vs Fenerbahçe
 19/09/2021 Hatayspor vs Kayserispor
 21/09/2021 Çaykur Rizespor vs Altay
 21/09/2021 Fatih Karagümrük vs Antalyaspor
 21/09/2021 Beşiktaş vs Adana Demirspor
 21/09/2021 Yeni Malatyaspor vs Sivasspor
 22/09/2021 Gaziantep FK vs Başakşehir FK
 22/09/2021 Göztepe vs Hatayspor
 22/09/2021 Kayserispor vs Galatasaray
 23/09/2021 Konyaspor vs Trabzonspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/09/2021 Adanaspor vs Ümraniyespor
 19/09/2021 Altınordu vs Denizlispor
 20/09/2021 Boluspor vs İstanbulspor
 20/09/2021 Balıkesirspor vs Keçiörengücü
 20/09/2021 MKE Ankaragücü vs Menemenspor
 24/09/2021 Kocaelispor vs Tuzlaspor
 25/09/2021 Ümraniyespor vs Manisa FK
 25/09/2021 BB Erzurumspor vs Adanaspor
 25/09/2021 Gençlerbirliği vs Boluspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/09/2021 Çorum FK vs Sakaryaspor
 25/09/2021 Turgutluspor vs Çorum FK
 26/09/2021 Adıyaman FK vs Hekimoğlu Trabzon
 26/09/2021 Kahramanmaraşspor vs Bayburt Özel İdare Spor
 26/09/2021 Etimesgut Belediyespor vs Sivas Belediyespor
 26/09/2021 Niğde Anadolu FK vs İnegölspor
 26/09/2021 Ergene Velimeşe vs Van Spor FK
 26/09/2021 Serik Belediyespor vs Sarıyer
 26/09/2021 Sakaryaspor vs Bodrumspor
 26/09/2021 Afjet Afyonspor vs Ankaraspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 24/09/2021 Bergama Belediyespor vs Belediye Kütahyaspor
 25/09/2021 Fatsa Belediyespor vs Arnavutköy Belediye
 25/09/2021 Başkent Gözgözler Akademi FK vs Batman Petrolspor
 25/09/2021 Artvin Hopaspor vs Hendek Spor
 25/09/2021 1954 Kelkit Bld.Spor vs Kahta 02 Spor
 25/09/2021 Karaman Belediyespor vs Nevşehir Belediyespor
 25/09/2021 Osmaniyespor FK vs Elazığspor
 25/09/2021 Bursa Yıldırımspor vs Erbaaspor
 25/09/2021 Çatalcaspor vs Sancaktepe FK
SON YORUMLANANLAR
NAMAZ VAKİTLERİ
HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter
YUKARI